Heybeliada-İstanbul

Kabataş veya Bostancı’dan vapur seferleriyle ulaşım sağlanan adalara ayrıca Bostancı İskelesi’nin yanından özel motorlarla da sefer düzenlemekte. Yarım saat süren güzel bir vapur yolcuğundan sonra Heybeliada İskelesi’ne yanaştığınızda sol tarafınızda Deniz Lisesi sağ tarafınızda da sahil karşılar. Eski Rumca adı bakır anlamına gelen Halki olan Heybeliada günümüzde zor rastlanır kızılçam ormanları ile kaplıdır.
Vapur iskelesinden Heybilada’ya ayak bastığınızda yorgunluğunuzu atmak için hemen iskelenin karşısında olan Papatya Çay Bahçesi açıklık ortamı ve manzarasıyla kesinlikle ayrılmak istemeyeceğiniz bir mekan. Hemen yanında ise sıcak yaz günlerin vazgeçilmez tercihi Roma Dondurmacısı bulunmakta. Yaklaşık 30 senedir aynı yerinde hizmetinizde.
Sahilde biraz yürüdüğünüzde sol tarafınızda fayton duraklarını göreceksiniz. Nostaljik faytonlar eşliğinde bir ada turu gerçekten görsel bir şölendir. Yürümeyi tercih ettiğinizde ise sahil şeridi adayı etraflıca dolaşmakta.
Eşsiz kızılçam ormanlarının içerisinde oldukça güzel düzenlenmiş yürüyüş yolunda rahat ve huzurlu yürüyüşler yapabilir, ağaçların altında tahta masalarda piknik keyfini yaşayabilirsiniz. Ormanın içerisinden yürüyüşünüze devam ettiğinizde tarihi değirmeni göreceksiniz. Sağ tarafınızda muhteşem manzarası ile fotoğraf karesinden farksız bir yerdir.
Heybeliada’da sahil yolunu tercih etmeyip adanın sokaklarınızda dolaşmak isterseniz meydandaki Atatürk heykelinin karşısındaki yokuştan yürüdüğünüzde sol tarafınızda adanın kilisesini göreceksiniz. Biraz ilerisinde ise yaklaşık 90 senelik bir eczane olan Eczacı Andon’un eczanesi bulunmakta. Bu yolda adanın nostaljik ve eski evlerini bol bol görebilirsiniz. Yolun devamında karşınıza iki yol çıktığında sağdaki yok halk plajına ve Heybeliada Spor Kulübü’ne gidiyor ancak kulübe sadece üye olanlar girebiliyor bunu size ayrıca belirtelim. Diğer yoldan devam ederseniz Çam Limanı’na varacaksınız. Çam Liman’ın biraz ilersinde ise şuan faaliyette olmayan Sanatoryum var.
Heybeliada‘da bir gece geçirmek isterseniz size Halki Palace Otelini tavsiye ediyoruz. Heybeliada’da konaklayacak mekanlar arasında birinci sırada. Yazımızın sonunda iletişim bilgilerini bulabilirsiniz. Güzel bir yürüyüş sonrasında Heybeliada’da balık yemek gerçektende günü en güzel şekilde sonlandırmak olacaktır. Sahildeki çeşitli restoranlar hem bol çeşit hemde uygun fiyat ile hizmet vermekteler. Sabah giderseniz ve güzel bir kahvaltı istiyorsanız karakolun karşısındaki pastaneden adanın meşhur Ponçiğini alın gerçekten vazgeçemeyeceksiniz.
Heybeliada vapur seferlerinin güncel saatlerini www.ido.com.tr sitesinde bulabilirsiniz.
Heybeliada Halki Palace Oteli hakkında detaylı bilgiye www.halkipalacehotel.com sitesinden ulaşabilirsiniz.

Büyükada – İstanbul

İstanbul açıklarındaki adaların en büyüğü olan Büyükada’nın Eski adı Prinkipo’dur. Prinkipo, Yunanca “büyük” demektir. Troçki’nin bir dönem sürgün yaşadığı yerdir.
Büyükada 9 adet adadan oluşan, İstanbul Adalarının ilçe merkezidir. 5400 kilometrekare yüzölçümüne sahiptir. Yaz aylarında ada nüfusu 10 -15 katına kadar çıkmaktadır. Adalar’da, biri güney, digeri kuzeyde olmak üzere iki tepe bulunur. Güneydeki tepe, 203 metre yükseklikteki Yücetepe’dir. Kuzeydeki tepe ise İsa Tepesi’dir. Ada’nın en yüksek tepesinde Aya Yorgi kilisesi ve manastırı bulunmaktadir. Buradaki ilk yapi, miladi 6. yüzyilda insa edilmistir.
Görülecek mekânlara gelince, Leon Troçki’nin, Lenin tarafından kovulunca Türkiye’ye gelip yaşadığı ev ve Aya Yorgi Manastırı ve Kilisesi’nin özel bir yeri var: Her yil 23 Nisan ve 24 Eylül günlerinde sayısız her dinden insan 200 metrelik bu tepeyi soluksuz tırmanıp kiliseye ulaşır.
Büyükada’da 2 adet yazlık sinema bulunmaktadır. Bu sinemalar yaz sezonu boyunca açık olup, akşamları saat 22.00 de gösterime başlarlar. Genellikle her gün ayrı bir film gösterilir. Büyükada’da 4 plaj, 4 tane de cami bulunmaktadır.
Büyükada’da Bizans öncesi yerleşimlere ait 1930 yılında Karacabey mevkiindeki Rum Ortodoks mezarlığı yakınında bulunan ve Büyük İskender’in babası Makedonya kralı II. Filip’e ait altın sikkeleri ihtiva eden Büyükada Definesidir. Büyükada, diğer İstanbul Adaları gibi yaklaşık 7 yüzyıllık Bizans döneminde hapishane ve manastırlarıyla ün kazanmıştır.
Ada’ya Türklerin yerleşmesi 1846′da küçük gemilerin hizmete başlaması ile oluşmuştur. 1875′de daha büyük gemilerin gelmesi ile düzenli seferlere geçilmiştir. Bundan sonra Ada’da nüfus hızla artmıştır. Zengin Türklerin yanısıra yabancılar da Ada’ya rağbet etmiş ve köşkler, konaklar, oteller dönemin mimari usluplarını yansıtan binalar, kiliseler ve cami yapılmıştır. 1861’de Padişah Abdülaziz döneminde İstanbul’da kurulan ilk üç belediye dairesinden biri olarak Yedinci Daire diye anılan Adalar Belediyesi Teşkilatı kuruldu ve merkezi Büyükada oldu.
1894’de meydana gelen depremde ve 1900′lü yılların başlarında çıkan çarşı yangınında önemli hasarlar meydana geldi. 1945 yılından sonra Ada’ya yazlığa gelen Türklerde çoğalma olmuş, iskele çevresinde başlayan yapılaşmalar kıyı boyunca devam ederek tepelere doğru tırmanmıştır.

İstanbul Adaları’nın, özellikle Bizans döneminde saray mensuplarının sürgün yerleri olduğu için Prens Adaları diye adlanzırıldığı söylenir.

Adalar’ın İstanbul’a uzaklıkları, en yakın K?nal?ada, en uzak Tav?anadası olmak üzere 7 deniz miliyle 13,5 deniz mili (25 km) arasında değişir. Adalar’a ilk vapur seferleri Galata Köprüsü’nden 1846 yılında başlamıştır. Bugün Kabata?, Kadıköy ve Bostancı’dan sürekli deniz yolu başlant?sı varzır.

Adalar’da yağayan azınlık nüfusunun çeşitli toplumsal, siyasi olayların sonucunda dönem dönem buradan ayrılması, yerleşim alanlarının az olması ve yeni yapıla?maya sınırlı olanak tanınması gibi nedenlerle nüfusu ya azalmış, ya da durağan kalmıştır. Özellikle 1950′den günümüze kadar, Adalar’da sürekli oturan nüfus azalırken yörenin etnik ve sosyal yapısı da değişmiştir. Yahudi ve H?ristiyan, özellikle de Rum ve Ermeni nüfusta çok büyük azalma olurken İstanbul içi ve dığı doğumlu Müslüman nüfus büyük bir artı? göstermiştir.

Tarih Vakf? Yurt Yayınları tarafından Türkçeye kazanzırılan Pierre De Tchihatchef’in orijinal adı Le Bosphore et Constantinople avec Perspectives des Pays Limitrophes (1864) olan Türkçe çevirisi “İstanbul ve Boğaziçi” adı ile yayınlanan eserin birinci k?smının çevirisine göre Adalar Boğaz’ın güney a?z?yla ?zmit (Nikomedia) körfezinin girişi arasında, Bitinya sahilleri boyunca H?ristiyanlar tarafından Prens Adaları, Türkler tarafından da Kız?l Adalar ismiyle bilinen bir adalar dizisidir.

* Büyükada (Yunanca: ????????? – Prinkipos)
* Heybeliada (Yunanca: ????? – Halki)
* Burgazada (Yunanca: ???????? – Antigoni)
* K?nal?ada (Yunanca: ????? – Proti)
* Yass?ada (Yunanca: ????? – Plati)
* Sivriada (Yunanca: ????? – Okseia)
* Kaşıkadas? (Yunanca: ???? – Pita)
* Sedefadas? (Eski Yunanca: ?????????? – Terebinthos ve modern Yunanca: ??????????? – Antirovithos)
* Tav?anadas? (Yunanca: ???????? – Neandros)

Prens Adaları’nın adını nereden aldığına dair toplumsal tarihin izlerinden giden bir kısa anlatı (1864): Bizans imparatorları zamanında pek konuksever sayılamayacak bu dört ada, meşhur bahtsızlara sürgün ya da esaret yeri i?levi görüyordu. Bu sürgünlerin arasında çok say?da taç giymiş insanın yer alması nedeniyle, bu kayalıklara Prens adaları adı verildi; daha sonra bu isim küçük takımadaların bütünü için kullanıldı. Bu takımadaların en büyük ve en güzel iki adası olan Büyükada ve Heybeli’nin prenslerin düşmanlıklarından çok görkemlerine tanık oldukları doğrudur. Çünkü bu adalar Bizans imparatorlarının yazlıklarıydı ve onların ?atolarıyla güzelle?tirilmi?ti. Ancak o zamanlar, hükümdarlar, bugünkünden daha hızlı bir biçimde saraydan zindana geçtikleri ve bu adalarda bahtı açık olanların ve çile çekenlerin konutları iç içe olduğu için, aynı adın bütün adalar için kullanılmasından daha doğal bir şey yoktur. Çünkü bugün bir adada oturanın ertesi gün bir başka adaya çok farklı bir konumda geçmesine alığılmışt?. Demek ki bu adalar halkın gözünde insan yaşamının en ?iddetli karşıtlıklarının simgesi, gururla küçük dü?menin büyüklükle hiçli?in, mutlulukla sefaletin, birbirine karşıt??? bir yerdi: tek kelimeyle, bunlar gerçekten Prenslerin adalarıydı !
Prens Adaları toplulu?u içinde İstanbul’a en yakın ada olması sebebiyle K?nal?ada, tarihte en çok sürgün bu adaya yapılmıştır.

Sayılarla Adalar

Ağaşıdaki tabloda büyükten küçü?e doğru sıralanmış olarak adaların yüzölçümleri ve adalarda yağayan kişi sayısı verilmiştir.

Adanın ismi Yüzölçümü Nüfusu
Büyükada 5,4 km2 7.335
Heybeliada 2,3 km2 5.529
Burgazada 1,5 km2 1.578
K?nal?ada 1,3 km2 3.318
Sedefadası 0,15 km2 Yok
Yass?ada 0,05 km2 Yok
Sivriada 0,04 km2 Yok
Tav?anadası 0,01 km2 Yok
Kaşıkadası 0,008 km2 Yok
Toplam 10,76 km2 17.760

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan`a, tünel kazı sında çıkarılan ta?lardan yapılan bir kalemlik hediye edildi. Ba sın mensuplarına açıklama yapan Erdoğan, yaklaşık 140 metre derinli?e kadar ulaşan tünelin içinden geçtiklerine işaret ederek, “?nı allah fevkalade bir durum olmadıkça 31 Aralık 2010’da Melen suyunu Avrupa yaka sına verece?iz” dedi.

Projeyle ilgili çalışmaların devam ettiğini ve inşatta ileri teknolojinin gere?ini uyguladıklarını vurgulayan Erdoğan, tünelin açılış?nın ardından 1,2 milyar metreküp suyun buradan geçebileceğini söyledi. Erdoğan, “Atılan bu güzel adımlara karşı bazı muhalif çevrelerin çıkması bizi ciddi manada üzüyor. Bunlar ülkemizin, milletimizin kazanımlarıdır. Bakın ?imdi yeni bir adım daha atıyoruz. İstanbul-İzmir`i 3,5 saate indirecek olan otoyol ve aynı şekilde İstanbul-?zmit ara sındaki dev üçüncü köprü olacak. ?imdi bazıları nasıl birinci köprüye karşı çıktıysalar, ikinci köprüye karşı çıktıysalar, ?imdi de buna karşı çıkmanın gayreti içindeler. Buna çalığıyorlar. Burada medyamızın aklı selimle davranı p halkımızın bu hassasiyetlerine öncü olmalarını, yardımcı olmalarını istiyorum” diye konuştu.

Başbakan Erdoğan, yapılanların hem halkın ulaşım maliyetini dü?ürece?ine hem de kaza risklerini ciddi anlamda azaltacaşına dikkati çekerek, “Su medeniyettir, i?te onun adımı burada. Yol medeniyettir, i?te onun da adımı bir yeni hamle ile İstanbul-İzmir otoyolu” dedi.

Erdoğan, daha sonra buradan İstanbul Büyük şehir Belediyesi’ne ait bir otobüsle ayrıldı ve halkı selamlayarak Saraçhane Belediye Saray?’na geldi. Burada Başkan Kadir Topbaş ve Bakan Veysel Eroğlu ile birlikte bir süre görü?en Erdoğan, ardından çal??anların sevgi gösterilerinin ara sında belediyeden ayrıldı.

Derbent Beykoz ?aftı Arası Boğaz Geçiş Tüneli, Melen projesi kapsamında Anadolu`dan temin edilecek suyun Avrupa yaka sına iletilmesinde iki k?tayı birbirinden ayİran Boğaziçi`nin geçilmesinin sağlayacak ve deniz yüzeyinin 135 metre altında açılan 6,11 metre çapa sahip bulunuyor.

İstanbul’un durumu Sulukule’deki ‘Kentsel Dönü?üm Projesi’, Sultanahmet’teki ‘Four Seasons Oteli ek inşaat?’, Haliç’teki ‘metro köprüsü’, ‘Trafik Master Planı ’ gibi uygulamalar nedeniyle tartışma konusu. Kentin UNESCO ‘Dünya Kültür Miras?’ listesinden çıkarılması ve bunun yerine ‘Tehlike Altındaki Miras’ listesine alınması uzun süredir tartışılıyor. Vali Yardımcısı Özcan’a ‘İstanbul listeden çıksa ne olur’ diye sorduk. Özcan “Bu listede kalmak prestij ve saygınlık ifade ediyor. Kaybedece?imiz bu olur. Bu bir siyasi tercih meselesidir. ‘Böyle bir listede bulunmak zorunda değiliz’ de denilebilir. Ancak bu bizi ağan bir konudur. Buna karar verecek olan yöneticilerimizdir” yanıtını verdi.

?TÜ Mimarlık Fakültesi Restorasyon Ana Bilim Dalı öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Yıldız Salman’a göre konu prestij kayb?ndan daha fazla sını ifade ediyor:
“Kaç yılzır bu listeden ‘çıktık’, ‘çıkmadık’ tartışmaları yaşıyoruz. Yapılanlar olumlu olmuyor ki tekrar ek süre veriliyor. Do?ru algılanmış ve doğru değerlendirilirse ek süre işe yarar. Listeden çıkmanın İstanbul’un tarihini yok edecek hali yok ancak liste tarihi anlayıp, anlamadığımızı, bunu, miras olarak kabul edip etmediğimizi’ gösteriyor. Listeden çıkmak da ?u anlama geliyor: ‘Siz aslında elit bir şehirken, kıymetini bilemediniz ve buralara iyi bakamadınız’ . Kültür, tarih bir prestij değildir.”
İstanbul’un tarihi alanları, kültürel varlık olarak 1985 yılında Dünya Kültür Mirası listesine kaydedildi. İstanbul’un, ‘Dünya Kültür Miras?’ listesinden çıkartılması konusu önce 2006, sonra 2008 yılında gündeme gelmi?, her seferinde ek süre verilmi?ti. Dünyanın 145 ülkesinden, 679 kültürel sit ve 174 doğal sit UNESCO’nun koruması altında bulunuyor.

Büyükada İskelesi`nin hemen arka sında yer alan 2 tarihi bina ile amfi tiyatro ve Lido Otel inşaatının yıkımı nedeniyle bir tören düzenlendi.

Törende konu?an Belediye Başkanı Mustafa Farsakoğlu, yerel yönetimlerin en önemli görevlerinden birisinin çözüm üretmek, bir diğerinin de görev yaptıkları bölge ve beldeleri güzelle?tirmek olduğunu ifade etti.

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan`ın Büyükada`daki çirkinli?in giderilmesi ve bu binaların yıkılması talimatı verdiğini hatırlatan Farsakoğlu, ?unları söyledi:

“Adalar`ın özelli?i var. 899 adet tescilli eski esere sahip olan bir yer. Bunların büyük ço?unlu?u tarihi özellikleri olan yapılar. Bunların korunması gerekiyor. Bu yapılardan 2`si de tescilli ama yıkılmaya yüz tutmuş eski binalar. Bu çirkinlik abidesi olan yapılar, ayrıca can ve mal güvenli?i açı sından da tehlike oluşturuyor. Adalarda kaçak olarak yapılan eklentiler var. Bunlarla ilgili olarak mühürlediğimiz yapılar var. Bunları Cumhuriyet Savcılığı`na da bildiriyoruz.”

Anıtlar Kurulu`nun Adalar`dan sorumlu eski üyesi olan Oktay Ekinci de Adalar`da imar yasaşı olduğu için tek tek bina yapmanın zor olduğunu ifade ederek, ?unları kaydetti:

“Ama yaygın bir şekilde kaçak yapı, büyütme, yeni onarım derken kaçak kat ilave etme, çatı aralarına kaçak katlar sokma veya eklenti yapma gibi işlemler Adalar`da olmuştur. Ama buradaki yapıların yüzde 70`e yakınının korunması gerekli, kültür varlığıniteli?indeki eski eser yapılardır. Bu yapılara karşı her hangi bir müdahalede bulunmak demek, tarihe yasa dığı müdahalede bulunmak demektir. Bu da ayrıca bir suçtur.

1993`te Anıtlar Kurulu üyesiyken bu binaların yıkım kararını ben almıştım. Yasalar gere?i, imar disiplinini sağlamak belediyenin görevidir. Yıllarzır bu görev yerine getirilmediği için suç i?lenmiştir. Kaçak yapıla?ma sadece kentlerimizi tahrip etmekle kalmıyor, demokrasimize de leke sürüyor. İnsanlar gerçekten uygun bir gelecek için değil yasa dığı iİlerine göz yumulması için oy veriyorlarsa, o oyların sonucu da ortaya çıkan ortamın demokratik bir ortam olduğunu söylemek oldukça zordur.”

Konu?maların ardından, davul zurna eşliğinde biri ah?ap diğeri betonarme üçer katlı 2 tarihi bina iş makineleriyle tamamen yıkıldı. Amfi tiyatro ile Lido Otel inşaatının da yıkımına başlandı.

Büyükada İskelesi`nin hemen arka sında yer alan 2 tarihi bina ile amfi tiyatro ve Lido Otel inşaatının yıkımı nedeniyle bir tören düzenlendi.

Törende konu?an Belediye Başkanı Mustafa Farsakoğlu, yerel yönetimlerin en önemli görevlerinden birisinin çözüm üretmek, bir diğerinin de görev yaptıkları bölge ve beldeleri güzelle?tirmek olduğunu ifade etti.

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan`ın Büyükada`daki çirkinli?in giderilmesi ve bu binaların yıkılması talimatı verdiğini hatırlatan Farsakoğlu, ?unları söyledi:

“Adalar`ın özelli?i var. 899 adet tescilli eski esere sahip olan bir yer. Bunların büyük ço?unlu?u tarihi özellikleri olan yapılar. Bunların korunması gerekiyor. Bu yapılardan 2`si de tescilli ama yıkılmaya yüz tutmuş eski binalar. Bu çirkinlik abidesi olan yapılar, ayrıca can ve mal güvenli?i açı sından da tehlike oluşturuyor. Adalarda kaçak olarak yapılan eklentiler var. Bunlarla ilgili olarak mühürlediğimiz yapılar var. Bunları Cumhuriyet Savcılığı`na da bildiriyoruz.”

Anıtlar Kurulu`nun Adalar`dan sorumlu eski üyesi olan Oktay Ekinci de Adalar`da imar yasaşı olduğu için tek tek bina yapmanın zor olduğunu ifade ederek, ?unları kaydetti:

“Ama yaygın bir şekilde kaçak yapı, büyütme, yeni onarım derken kaçak kat ilave etme, çatı aralarına kaçak katlar sokma veya eklenti yapma gibi işlemler Adalar`da olmuştur. Ama buradaki yapıların yüzde 70`e yakınının korunması gerekli, kültür varlığıniteli?indeki eski eser yapılardır. Bu yapılara karşı her hangi bir müdahalede bulunmak demek, tarihe yasa dığı müdahalede bulunmak demektir. Bu da ayrıca bir suçtur.

1993`te Anıtlar Kurulu üyesiyken bu binaların yıkım kararını ben almıştım. Yasalar gere?i, imar disiplinini sağlamak belediyenin görevidir. Yıllarzır bu görev yerine getirilmediği için suç i?lenmiştir. Kaçak yapıla?ma sadece kentlerimizi tahrip etmekle kalmıyor, demokrasimize de leke sürüyor. İnsanlar gerçekten uygun bir gelecek için değil yasa dığı iİlerine göz yumulması için oy veriyorlarsa, o oyların sonucu da ortaya çıkan ortamın demokratik bir ortam olduğunu söylemek oldukça zordur.”

Konu?maların ardından, davul zurna eşliğinde biri ah?ap diğeri betonarme üçer katlı 2 tarihi bina iş makineleriyle tamamen yıkıldı. Amfi tiyatro ile Lido Otel inşaatının da yıkımına başlandı.