Fethiye Camii
Pammakaristos manastırının kilisesi olarak inşa edilen yapı H.860/M.1455 yılında patrikhaneye dönüştürülmüş. 1574-1595 yıllarında da Gürcistan ve Azerbeycan’ın fethi hatırasına yapı günümüzdeki adını yani “Fethiye” adını almıştır.
Fethiye Camii
TARİHÇESİ :
Çarşamba, Balat Mahallesi, Fethiye kapı sokağında bulunmaktadır. Bina, Bizans Devrinden kalma Pammakaristos (pek çok mes’ut) adını alan bir manastırın kilisesi idi. Bu manastır 1292-1294 yıllarında İmparator VIII. Mikhael’in yeğeni Prostostratos Mikhael Glabas Tarkhaniotes tarafından yaptırılmıştır. Fetih ten sonra hiristiyanların elinde kalan bu manastır ve kiliseyi H.860/M.1455 yılında Havariyun kilisesine bırakmayı uygun gören Patrik tarafından Patrikhane haline getirilmiş ve böylece H.995/M.1586 tarihine kadar kullanılmıştır. Bu sırada Fatih Sultan Mehmed’in de ziyaret ettiği bu eser, Sultan III.Murad (1574-1595) zamanında alınan Gürcistan ve Azerbeycan’ın fethi hatırasına binaen “Fethiye” adı ile H.1000/M.1591 tarihinde camiye çevrilmiştir. Binanın inşa tarihi kesin olarak bilinmemekle beraber, sanat tarihçilerine göre XI.yüzyılda yapıldığı zikredilmektedir.
MİMARİ YAPISI :
Camii, kuzeyden güneye beş bölmeden ibaret olup her bölmede kemerler ve istinat ettikleri kaba ve zevksiz sütunlar bulunmaktadır. Bu sütunların bir kısmı köşeli, diğer bir kısmı da çeşitli ebat ve şekildedir. Gerek şapel ve gerek şapel’in narteksinde görülen iki pencere Osmanlılar zamanında açılmıştır. Doğu tarafında sekiz küçük pencereli bir kubbe bulunmaktadır. Esas binanın bir sıra çapraz tonozla örtülü narteksi, bina camiye çevrildikten sonra yontularak altı köşeli payeler haline getiren payler ile iç mekana açılmaktadır. Mahfili olmayan caminin iç alanı 400 M2 olup bahçe ve avlusunun alanı ise 1200 m2’dir.
Yorum yapın
